Warburton yn mynd yn ôl i’r ystafell ddosbarth wrth i rygbi gynnig mwy na bwrlwm Cwpan y Byd i ysgolion

Mae Sam Warburton yn credu bod posib i Gymru greu atgofion a fydd yn para am byth yn ystod y chwe wythnos nesaf yng Nghwpan Rygbi'r Byd.

Sam W RWC19

Ond nid dim ond allan yn Japan mae Warren Gatland a'i dîm yn anelu at sicrhau bod yr effaith i'w theimlo. Yn ôl yma yng Nghymru, mae'r gêm yn defnyddio'r twrnamaint byd-eang i gryfhau'r cysylltiadau rhwng y gamp a'i chenhedlaeth nesaf o ddilynwyr.

Mae cyn-gapten Cymru a'r Llewod, Warburton - wnaeth ymddeol oherwydd anaf yr adeg yma y llynedd - wedi bod yn helpu Undeb Rygbi Cymru gyda chynllun i sicrhau bod manteision Cwpan y Byd i'w teimlo mewn ysgolion ledled Cymru.

Ond nid sgiliau rygbi ar y cae yw'r ffocws, ond dysgu a datblygiad personol fel rhan o "Dosbarth Digidol URC".

Y syniad yw defnyddio rygbi a Chwpan y Byd i gynorthwyo gyda chwe maes dysgu. Y rhain yw: y celfyddydau mynegiannol; iechyd a lles; y dyniaethau; ieithoedd, llythrennedd a chyfathrebu; mathemateg a rhifedd; gwyddoniaeth a thechnoleg. 

Mae mwy na 250 o ysgolion cynradd wedi cofrestru ac aeth Warburton i ymweld ag un ohonyn nhw - Ysgol Santes Tudful, ym Merthyr - i helpu i lansio'r rhaglen.   

Fe wnaeth y disgyblion ddangos sut maen nhw'n defnyddio rygbi fel rhan o'u dysgu yn gyffredinol, ond hefyd cafodd negeseuon pob lwc gwych i'w trosglwyddo i gyn gydaelodau ei dîm .  

Wedyn, wrth adlewyrchu ar groeso brwd iawn, dywedodd y cyn-chwaraewr gyda Gleision Caerdydd ei fod yn teimlo'n sicr bod pŵer rygbi yng Nghymru - a'r effaith mae'n gallu ei chael ar blant ledled y wlad - yn rhywbeth oedd yn cael ei ffrwyno'n llawn o'r newydd.          

"Mae llawer o'r mentrau yma'n gallu teimlo fel cefnogaeth heb wneud fawr ddim yn ymarferol, ond mae mynd i mewn i ddosbarthiadau a gweld plant y dosbarth derbyn yn rhedeg o gwmpas gyda pheli rygbi - a rhai ohonyn nhw heb gyffwrdd pêl rygbi o'r blaen efallai - yn bwerus iawn," meddai.

"Felly hefyd eu clywed nhw'n siarad mewn trafodaethau grŵp am yr emosiynau mae chwaraewyr rygbi yn eu dangos. Mae'n rhoi hyder iddyn nhw siarad am deimladau ac mae'n braf bod rygbi ac URC yn gallu annog hynny.  

"Dyma'r pethau sy'n gallu gwneud rygbi yn gamp genedlaethol go iawn. Nid dim ond oedolion yn mynd i gêm rygbi ryngwladol wyth gwaith y flwyddyn yw hyn. Pan mae pawb o dan y lefel honno'n gwirioni ar rygbi, dyna pryd allwn ni wir ei galw hi'n gamp genedlaethol.

"Pan rydw i'n mynd i ysgolion cynradd, y peth cyntaf rydw i'n siarad amdano yw am fod yn nerfus a bod hynny'n iawn. Mae plant yn gweld archarwyr ar y teledu ac yn meddwl bod eu harwyr chwaraeon nhw yr un fath - bod nhw'n bobl arwrol heb ddim emosiwn sydd byth yn mynd yn nerfus.   

"Mae pobl yn meddwl nad oes unrhyw beth yn poeni sêr y byd chwaraeon ond roeddwn i wastad yn mynd yn nerfus cyn bob gêm. Roedd yn normal teimlo felly, fel mae'n normal i deimlo'n nerfus cyn prawf mathemateg.

"Os gallwn ni wneud i blant sylweddoli bod teimladau nerfus yn gwbl berffaith - bod pawb yn eu cael nhw - fe allwn ni eu helpu nhw i fod yn bobl fwy hyderus. Does dim rhaid bod yn Ddyn Haearn i wneud daioni yn y byd yma. Fe allwch chi fod yn berffaith normal."

Sam W RWC19 B

Dywedodd Lynne Rose-Jones, dirprwy bennaeth yn Ysgol Santes Tudful: "Fel rhan o dîm gwych o athrawon ac addysgwyr ar y prosiect hwn, roedd gennym ni un ffocws - dod â rygbi Cymru i'r ystafell ddosbarth.

"Mae manteision rygbi yn bodoli ymhell y tu hwnt i'r gêm, os ydych chi'n chwarae neu'n gwylio, ac roedden ni eisiau cynnig deunydd ysgogol, diddorol a chyffrous ar gyfer yr ystafell ddosbarth oedd yn dangos hyn. 

"Mae'r prosiect yn canolbwyntio ar hanes, traddodiad, calon a didwylledd ar y cyd â thwf rygbi cynhwysol, ar y cae a thu hwnt. Mae'r prosiect yn unigryw gan ei fod wedi'i sefydlu yn y Gymraeg."

Wrth gwrs, nid yw'r ffocws ar rygbi yng Nghymru yn fwy fyth na phan mae'r tîm cenedlaethol yn cystadlu mewn Cwpan Byd.

Roedd Warburton yn chwaraewr, ac yn wir yn gapten, mewn dau dwrnamaint. Arweiniodd Cymru i'r rowndiau cyn-derfynol yn Seland Newydd yn 2011 ac wedyn i'r chwarteri yn Lloegr yn y twrnamaint diwethaf yn 2015.

Efallai bod hynny'n awgrymu bod Cymru'n symud ymhellach i ffwrdd o'r rownd derfynol, yn hytrach nag yn nes, ond mae Warburton yn argyhoeddiedig y gall Cymru fynd yr holl ffordd y tro yma.

Mae'n dweud bod saith o dimau'n ddigon medrus i ennill y twrnamaint a bod carfan Gatland yn un o'r rheiny - yn ogystal â Seland Newydd, De Affrica, Awstralia, Lloegr, Iwerddon a Ffrainc. 

Ychwanegodd: "Dydw i wir ddim yn credu bod Cwpan y Byd mwy agored wedi bod yn fy oes i.

"Rydw i'n ei chael yn anodd dewis enillydd, oherwydd rydw i'n gwybod bod o leiaf 80 y cant o siawns y byddwn i'n anghywir. Rydw i wir yn credu bod posib i un o saith o dimau ennill y twrnamaint yma.

"Rydw i'n gallu dychmygu llawer o dimau'n chwarae'n dda pan fydd y gemau grŵp yn troi'n gemau taro mas. Mae timau mawr yn mynd i fynd mas yn y gemau taro mas o bosib, ac yn sicr yn y chwarteri. 

"Mae'n gwbl agored, sy'n grêt."

Ac os bydd Cymru yn cyrraedd y rownd derfynol, mae'r chwaraewr a arweiniodd y Saeson, y Gwyddelod a'r Albanwyr fel rhan o dîm y Llewod yn credu y bydd y DU gyfan yn Gymry am ddiwrnod o leiaf. 

"Cymro ydw i yn gyntaf ond fe fyddwn i'n cefnogi unrhyw un o'r gwledydd cartref pe baen nhw'n cyrraedd y rownd derfynol. Rydw i wedi bod yn siarad â chyn-chwaraewyr Lloegr ac maen nhw'n dweud yr un peth - os bydd Cymru'n cyrraedd y rownd derfynol, Cymru fyddan nhw'n ei gefnogi.

"Rydyn ni i gyd wedi bod yn trechu timau hemisffer y de mewn Profion - ond nawr mae'n rhaid i ni ei wneud e mewn Cwpan Byd."