Adnoddau defynddiol

Nid yw'r dudalen hon yn gasgliad hollgynhwysfawr o adnoddau; ei bwriad yw cyfeirio partneriaid at y wybodaeth gyffredinol a phenodol i gamp sydd ar gael. Tynnir sylw manwl isod at bedair elfen blaenoriaeth ar gyfer Chwaraeon Cymru, yn ei ymgais i fynd i'r afael ag anghydraddoldeb. Mae gwybodaeth am yr holl nodweddion gwarchodedig ar gael yng ngwefan Cydraddoldeb mewn Chwaraeon Grŵp Cydraddoldeb y Cyngor Chwaraeon.                          

Chwaraeon cynhwysol i bobl anabl    

Mae insport wedi cael ei ddatblygu gan Chwaraeon Anabledd Cymru i gefnogi'r holl sefydliadau sy'n ymwneud â thirlun
chwaraeon Cymru i gynnwys pobl anabl yn eu holl waith cynllunio, eu darpariaeth a'u prosesau.                 

Mae gwefan Cydraddoldeb mewn Chwaraeon Grŵp Cydraddoldeb y Cyngor Chwaraeon yn cynnwys gwybodaeth ddefnyddiol sy'n amrywio o ddiffiniadau a deddfwriaeth i astudiaethau achos a chyhoeddiadau sy'n gysylltiedig â phob un o'r nodweddion gwarchodedig. Gellir mynd i'r adran anabledd yma.                                                                       

Targedwyd rhaglen fuddsoddi Galw Am Weithredu yn 2014 at sefydliadau a phrosiectau sydd eisiau mynd i'r afael â'r anghydraddoldeb maent yn ymwybodol ohono mewn cymryd rhan mewn chwaraeon. Crëwyd nifer o daflenni ffeithiol i gefnogi ymgeiswyr yn y cam mynegi diddordeb. Lawrlwythwch gopi o'r daflen ffeithiol am gyfranogiad gan bobl anabl yma.

Roedd y rhaglen Mentro Allan (2005-2011) cenhedlu i gasglu tystiolaeth ar effeithiolrwydd ymyriadau a gynlluniwyd i gynyddu lefelau isel a chymedrol gweithgarwch corfforol ymhlith unigolion yn flaenorol eisteddog, trwy ddefnyddio'r amgylchedd naturiol. Mae nifer o astudiaethau achos yn cael eu casglu o'r prosiectau lleol. Lawrlwythwch gopi o'r astudiaethau achos penodol i bobl anabl trwy ddefnyddio'r dolenni canlynol:

  • Astudiaeth achos 10 - Recriwtio defnyddwyr gwasanaeth: Gweithio â 'phorthgeidwaid' i greu rhaglen gynaliadwy o weithgarwch corfforol ar gyfer pobl ag anableddau.
  • Astudiaeth achos 11 - Sicrhau bod gweithgaredd corfforol heriol ar gael yn hwylus: Sut daeth unigolyn dall, segur yn ddringwr creigiau.
  • Astudiaeth achos 16 - Hyfforddiant cludiant: Wedi galluogi pobl gydag anableddau dysgu i barhau a'u gweithgarwch.
  • Astudiaeth achos 17 - Recruitio defnyddwyr gwasanaeth: Trefnu chwaraeon dŵr i bobl gydag anawsterau dysgu.
  • Astudiaeth achos 22 - Sefydlu grŵp agored i bawb: Manteision sefydlu grŵp cerdded i ddefnyddwyr y gwasanaeth iechyd meddwl ac eraill.

Chwaraeon mewn cymunedau difreintiedig

Mae StreetGames yn elusen chwaraeon sy'n cefnogi rhwydwaith o brosiectau sy'n rhoi cyfleoedd chwaraeon a gwirfoddoli i bobl ifanc mewn cymunedau difreintiedig ledled y DU. Mae wedi datblygu adran adnoddau o'r enw StreetGames Plus i bobl sy'n gweithio ym maes chwaraeon cymunedol. Mae wedi'i rhannu'n dri is-gategori - fel a ganlyn:

Gellir mynd i fap o glystyrau Cymunedau yn Gyntaf Cymru yma.

Lawrlwythwch gopi o daflen ffeithiol Galw Am Weithredu am drechu tlodi yma.

Lawrlwythwch gopi o'r achos Mentro Allan astudiaethau penodol i bobl o gymunedau difreintiedig trwy ddefnyddio'r dolenni canlynol:

  • Astudiaeth achos 12 - Cynnwys pobl ifanc ddifreintiedig: Gweithio â chlwb ieuenctid yn y sector gwirfoddol er mwyn cynnig cyfle i'r aelodau fod yn egnïol yn gorfforol yn yr awyr agored.

Chwaraeon i bobl dduon a phobl o leiafrifoedd ethnig              

Mae Chwaraeon Cymru wedi defnyddio data Arolwg 2013 ar Chwaraeon Ysgol i ddadansoddi ymhellach y berthynas rhwng ethnigrwydd a chwaraeon. Lawrlwythwch gopi o'r adroddiad hwn yma (Cynnwys yn dod yn fuan).

Gellir mynd i adran hil gwefan Cydraddoldeb mewn Chwaraeon Grŵp Cydraddoldeb y Cyngor Chwaraeon yma.

Lawrlwythwch gopi o daflen ffeithiol Galw Am Weithredu am bobl dduon a lleiafrifoedd ethnig yma.     

Lawrlwythwch gopi o'r achos Mentro Allan astudiaethau penodol i bobl o gefndir du a lleiafrifoedd ethnig drwy ddefnyddio'r dolenni canlynol:

  • Astudiaeth achos 3 - Herio'r drefn: Sut fu i ddau wˆ r ifanc croenwyn lwyddo i arwain prosiect a ddenodd ferched Duon a marched o Leiafrifoedd Ethnig (DLlE) at weithgarwch corfforol.
  • Astudiaeth achos 6 - Sicrhau bod marched o gymunedau Duon a Lleiafrifoedd Ethnig yng Nghaerdydd yn gallu gwneud defnydd hwylus o'r awyr agored.

Chwaraeon i ferched a genethod

Yn 2012, aeth Chwaraeon Cymru ati i gomisiynu Brightpurpose i gynnal ymchwil ansoddol gyda phobl ifanc 14-21 oed, i ddeall y materion sy'n effeithio ar gymryd rhan mewn chwaraeon. Er bod yr ymchwil yn targedu bechgyn a merched, ceir rhai canfyddiadau hynod ddiddorol yn gysylltiedig ag ymddygiad chwaraeon merched ifanc a genethod.  Lawrlwythwch gopi o'r adroddiad hwn yma.

Mae Women in Sport yn elusen sydd wedi ymrwymo i wella a hybu cyfleoedd i ferched a genethod ar bob lefel mewn
chwaraeon ledled y DU. Mae wedi datblygu adran adnoddau ar gyfer pobl sy'n gweithio ym maes chwaraeon ymunedol, a grynhoir mewn tri adroddiad - fel a ganlyn:

Gellir mynd i wefan Women in Sport yma.                           

Hefyd mae gan elusen StreetGames adran benodol yn ei gwefan sy'n gysylltiedig â'i menter "Us Girls". Mae'r ymchwil a'r wybodaeth wedi'u rhannu'n ddwy adran - fel a ganlyn:

Lawrlwythwch gopi o daflen ffeithiau Galw Am Weithredu am gyfranogiad merched a genethod yma.   

Lawrlwythwch gopi o'r achos Mentro Allan astudiaethau sy'n benodol i fenywod a merched trwy ddefnyddio'r dolenni canlynol:

  • Astudiaeth achos 14 - Cael mamau newydd i fod yn egnïol: hanes dau grŵp cerdded gyda phramiau.
  • Astudiaeth achos 15 - Cael merched ifanc i gymryd rhan mewn gweithgareddau awyr agored: Sefydlu grŵp cyfeillgar o gyfoedion i gymell ei gilydd i ddal ati i gymryd rhan mewn gweithgarwch corfforol heriol yn yr awyr agored.

Dolenni at becynnau ac adnoddau eraill penodol i chwaraeon                                     

  • Cymdeithas Chwaraeon Cymru - adran Cydraddoldeb ac Amrywiaeth        
  • Sporting Equals - Adran i Sefydliadau         
  • Cyngor Ewrop - Llawlyfrau arferion da 
  • Sports Coach UK - Adnoddau i bobl sy'n datblygu hyfforddwyr
  • Sports Coach UK - Adnoddau i hyfforddwyr
  • Age UK - Canllaw i Gydraddoldeb a Hawliau Dynol mewn Chwaraeon a Gweithgarwch Corfforol
  • Y Gynghrair Chwaraeon a Hamdden - adran Cydraddoldeb

Dolenni at adnoddau cyffredinol eraill  

 DSWLogoStreetGamesLogoSportingEqualsLogo